Longkanker

Onderzoeksresultaten 2014

Longkanker onderzoek

Doel van het onderzoek

Een bestralingsbehandeling (eventueel in combinatie met chemotherapie) is een belangrijk onderdeel van de zorg bij longkankerpatiënten. Door voortdurend onderzoek en technologische vooruitgang binnen het vakgebied Radiotherapie is de kwaliteit van de bestralingsbehandeling sterk toegenomen met een verbetering van de kans op overleven. MAASTRO clinic heeft daar de afgelopen jaren een grote bijdrage aan geleverd en is voornemens mede met behulp van Kankeronderzoekfonds Limburg op dit gebied voorop te blijven lopen.

Resultaten 2014

Klinische studies

Sinds een aantal jaren participeert MAASTRO clinic in de mede geïnitieerde “PET-boost” studie, waarbij een extra hoge bestralingsdosis op de hele óf op delen van de tumor wordt gegeven. In 2014 heeft een geplande tussentijdse evaluatie uitgewezen dat de hogere bestralingsdosis niet meer bijwerkingen opleverde dan verwacht; de studie kan verder zoals gepland. Er zijn ondertussen 120 patiënten geïncludeerd in 5 centra en 80 hiervan werden daadwerkelijk gerandomiseerd, bijna de helft van alle patiënten werd behandeld in Maastro. Daarnaast loopt sinds eind 2012 de “Nitro-studie”. Nitroglycerine is een medicijn dat hartpatiënten soms krijgen voorgeschreven om de bloedvaten te verwijden. Echter, ook het zuurstofgehalte in een tumor kan door dit medicijn worden verhoogd. Meer zuurstof betekent een beter bestralingseffect. Aan deze studie nemen nu 36 van de beoogde 60 patiënten deel. Patiënten krijgen extra scans vóór, gedurende en na de behandeling om het effect van de nieuwe behandeling goed te kunnen beoordelen. Een eerste analyse van de scans die voor behandeling worden gemaakt, toont dat een nitroglycerinepleister (zoals gehoopt) ook inderdaad bij een groot deel van de patiënten het zuurstofgebrek in de tumor doet afnemen.

Dierexperimenteel onderzoek

In een proefdierstudie hebben we de humane “PET-boost” studie (zie boven) nagebootst: verhoging van de bestralingsdosis in (1) actieve tumorgebieden, in (2) juist niet-actieve gebieden of in (3) de hele tumor. Dit was bij patiënten uiteraard niet mogelijk geweest. De bevindingen uit die studie geven aanwijzingen dat de minimale bestralingsdosis in een tumor van groot belang is voor de behandeluitkomst. Aanvullende studies zijn voor 2015 gepland.

Retrospectief onderzoek 

Metformine is een veelgebruikt medicijn voor oraal gebruik bij patiënten met ouderdomsdiabetes. Diverse onderzoeken hebben aangetoond dat het middel in het laboratorium en in dierproeven werkzaam tegen tumoren is. In samenwerking met het AMC en het NKI-AvL hebben we de behandeluitkomst van 697 patiënten met een gevorderd stadium niet-kleincellig longcarcinoom onderzocht die tussen januari 2008 en januari 2013 een combinatiebehandeling (bestaande uit bestraling en chemotherapie) ondergingen. Hierbij werden de patiënten die metformine gebruikten tijdens hun behandeling vergeleken met patiënten zonder metformine.  Herbestraling. Patiënten met longkanker hebben een steeds betere prognose. Omdat patiënten in het verleden veelal hebben gerookt, lopen zij een grotere kans op het ontwikkelen van een tweede longkanker. Tot vrij recent was een hernieuwde bestralingsbehandeling onmogelijk, echter, door technologische vooruitgang binnen de Radiotherapie kan dit nu wel. Binnen MAASTRO clinic hebben we de uitkomsten van deze behandeling (overlevingstijd en bijwerkingen) in kaart gebracht.  Voorspellingsmodel stadium III niet-kleincellige longkanker. Gegevens van patiënten die behandeld werden voor stadium III niet-kleincellige longkanker werden gebruikt om een voorspellingsmodel voor overleving te ontwikkelen. Vervolgens werd dit model getest op gegevens van een groep patiënten uit het NKI-AvL en een groep uit het Memorial Sloan Kettering Cancer Center New York. Het model zal de komende tijd verder ontwikkeld worden om te kunnen gebruiken als basis voor een beslishulp voor artsen en patiënten.

Toekomstplannen

Hartschade. Samen met de afdeling Cardiologie hebben we een MUMC2020 project ingediend dat gehonoreerd is. De voorbereidingen voor een cardiologische checkup voor en tijdens de radio(chemo)therapie zijn in volle gang. 

Elderly studie. De voorbereidingen voor de door Alpe d’Huzes gefinancierde studie voor patiënten ouder dan 75 jaar met de niet-kleincellige vorm van longkanker zijn nagenoeg afgerond. Naar verwachting zal de eerste patiënt in het tweede kwartaal van 2015 geïncludeerd worden. 

LungTech studie. Patiënten met een vroeg stadium longkanker worden met een aantal bestralingen met hoge dosis behandeld. MAASTRO clinic participeert in een internationale studie waarin de behandeluitkomst en bijwerkingen voor tumoren gelegen nabij hart, grote bloedvaten of luchtpijp in kaart worden gebracht.

Bestraling en immunotherapie. Patiënten met longkanker met een beperkt aantal uitzaaiingen kunnen we vanaf het voorjaar van 2015 een nieuwe behandeling in studieverband aanbieden: hoge-dosis bestraling op de uitzaaiing(en) gevolgd door een infuusbehandeling met immunotherapie. 

Meerwaarde protonen. In 2014 zijn er stappen vooruit gezet wat betreft het vergaren van kennis over protonenbehandeling van longtumoren. Binnen het ROCOCO consortium (Radiation Oncology COllaborative COmparison) waarin talrijke internationale centra deelnemen, worden diverse bestralingstechnieken met elkaar vergeleken, waaronder protonentherapie. Het doel is de bestralingsdosis op de tumor, maar ook op de gezonde risico-organen in kaart te brengen. De eerste resultaten van de studie bij vroeg stadium longkanker worden halverwege 2015 verwacht. Twee review-artikelen over dit onderwerp zijn vanuit MAASTRO clinic reeds in een internationaal tijdschrift en boek gepubliceerd.

start, actie, kankeronderzoek, Longkanker, Limburg, geven, doneren, kanker

Geef, doneer, online, kankeronderzoek, Longkanker, Limburg, geven, doneren, kanker